Dünya çempionatına 31 gün qaldı: Kot-d'İvuar - "Les Elephants" - VİDEO

Kot-d'İvuar millisi ("Les Elephants" - Fillər) Afrika futbolunun ən qüdrətli və fiziki cəhətdən ən dözümlü komandalarından biridir. Kot-d'İvuar millisi 2014-cü ildə Braziliyada keçirilən dünya çempionatından sonra ilk dəfə qlobal səhnəyə qayıtmağa hazırlaşır. Həmin vaxt onlar 1/8 finala vəsiqə qazanmağa bir addım qədər yaxın olmuşdular. 2024-cü ildə öz doğma meydanlarında Afrika Millətlər Kubokunun qalibi olan Emers Faenin rəhbərlik etdiyi komanda, azarkeşlərinin iyirmi ildən artıqdır həsrətində olduğu uğuru əldə etmək üçün Şimali Amerikaya yollanacaq. Onların əsas hədəfi 2006-cı ildəki debütdən bəri üç cəhdin heç birində reallaşmayan pley-off mərhələsinə vəsiqə qazanmaqdır. Oxu.Az Kot-d'İvuar futbolunun keçmişinə, bu gününə və 2026-cı il gözləntilərinə nəzər salır.
Emers Fae 2024-cü ilin yanvarında, Afrika Millətlər Kubokunun ortasında Jan Lui Qassenin vəzifəsindən uzaqlaşdırılmasından sonra Kot-d'İvuar millisinin "sükanı arxasına" keçmişdi. Başlanğıcda müvəqqəti olaraq təyin edilən 41 yaşlı, nisbətən təcrübəsiz mütəxəssis, cəmi bir neçə həftə sonra komandanı turnirin qalibi etməklə özünü doğrultmuş və həlledici matçda Nigeriya üzərində 2:1 hesablı qələbənin memarı olmuşdu. O vaxtdan bəri, keçmiş beynəlxalq səviyyəli yarımmüdafiəçi məşqçi postunda müsbət təəssürat yaratmağa davam edir. Uğurlu baş məşqçisinin rəhbərliyi altında Kot-d'İvuar 2026-cı il dünya çempionatının seçmə mərhələsini inamla keçmiş və on oyunda qapısında heç bir qol görmədən, məğlubiyyətsiz qrup lideri kimi çıxış etmişdi. Kot-d'İvuarın ilk dünya çempionatı Afrika nəhənglərinin çoxdan gözlənilən dünya çempionatı debütü 2006-cı ildə Almaniyada baş tutmuşdu. Püşkatma debütantları dərhal çətin sınaqla üz-üzə qoymuşdu. Qrupdan çıxmaq ümidləri böyük zərbə almışdı, çünki onlar Argentina və Niderland kimi iki daimi futbol gücü ilə eyni qrupa düşmüşdülər. Beşinci dünya çempionatında komandaya rəhbərlik edən Fransanın sabiq baş məşqçisi Anri Mişelin idarəçiliyi altında layiqli oyun nümayiş etdirsələr də, arzuladıqları möcüzə baş verməmişdi.
Mişelin komandası ilk matçında Xose Pekermanın ulduzlarla dolu Argentina yığmasına 1:2 hesabı ilə məğlub olmuşdu. Hernan Krespo və Xavyer Saviolanın qolları ilə Cənubi amerikalılar önə keçsələr də, milli ikon Didye Droqba fərqi azaltmışdı. Turnirin yeniyetmələri "Narıncılar"a (Niderland) qarşı da eyni hesabla məğlub olmuşdular. Lakin son matçda Serbiya və Monteneqro üzərində 3:2 hesablı geridönüş edərək təsəlli qələbəsi qazanmışdılar.
Kot-d'İvuarın son dünya çempionatı Afrikalılar sonuncu dəfə dünya çempionatı səhnəsinə 2014-cü ildə çıxmış və Cənubi Amerikadan böyük məyusluqla evə qayıtmışdılar. "Biz böyük Pelenin vətəninə, ulduz futbolçuların oyunu yeni səviyyəyə qaldırdığı Braziliyaya getmək perspektivindən xüsusilə ruhlanmışdıq", - deyə sabiq mərkəz müdafiəçisi Kolo Ture qeyd etmişdi. Növbəti mərhələyə keçmək üçün əlverişli görünən qrupda, Sabri Lamuşinin yetirmələri Uilfrid Boni və Jervinyonun qolları sayəsində Yaponiyanı 2:1 məğlub edərək turnirə uğurlu start vermişdilər. Lakin bundan sonra işlər tərs getmiş və ikinci matçda Jervinyo yenidən fərqlənsə də, "Fillər" Xames Rodrigesin kapitanlıq etdiyi Kolumbiyaya 1:2 hesabı ilə uduzmuşdular.
Bu nəticə komandanın qrupdan çıxması üçün Yunanıstana qarşı həlledici matçda ən azı bir xal qazanmasını zəruri etmişdi. Didye Droqba və yoldaşları istədiklərinə nail olmağa yaxın görünsələr də, 93-cü dəqiqədə Qeorqios Samarasın penaltidən qolu hər şeyi dəyişmişdi. Sonda 1/8 finala vəsiqə qazanaraq tarix yazan yunanlar olmuşdular, Kot-d'İvuarın xəyalları isə puça çıxmışdı.
Kot-d'İvuarın yaddaqalan dünya çempionatı anları 2006-cı ildə Xuan Roman Rikelme və Xuan Pablo Sorin kimi oyunçuların yer aldığı Argentina ilə qarşılaşma Kot-d'İvuar üçün unudulmaz bir debüt təcrübəsi olmuşdu. Eyni zamanda, Qərbi afrikalılar 2014-cü ildə son saniyələrdə buraxdıqları penalti qolu ilə Yunanıstana qarşı gözlənilməz məğlubiyyətin acı xatirələrini də hələ unuda bilmirlər.
Lakin "Fillər"in ən parlaq dövrü 2010-cu ildə Cənubi Afrikada keçirilən dünya çempionatına təsadüf edir. Afrika qitəsində keçirilən ilk qlobal futbol bayramında Kot-d'İvuar açılış matçında Portuqaliya ilə qolsuz bərabərə qalaraq turnirə səs-küylü start vermişdi. Braziliyaya 1:3 hesablı məğlubiyyətdən sonra toparlanan komanda Şimali Koreyanı 3:0 darmadağın edərək turnirdəki ən böyük qələbəsini qazanmışdı. Bununla belə, çətin rəqiblərə qarşı dörd xal toplayan Sven-Yoran Erikssonun yetirmələri dünya səhnəsinin sərt reallıqları ilə üzləşərək yenə də 1/8 finala yüksələ bilməmişdilər.
Kot-d'İvuar DÇ-2026-ya vəsiqəni necə qazanıb? Kot-d'İvuar Afrika seçmə mərhələsinin son turunda Keniyanı 3:0 hesabı ilə məğlub edərək Kanada, Meksika və ABŞ-də keçiriləcək möhtəşəm turnirə vəsiqəni təmin edib. Pyer-Emerik Obameyanqın ulduzu olduğu Qabona qarşı sona qədər mübarizə aparan Faenin rəhbərlik etdiyi komanda qapısını toxunulmaz saxlayaraq F qrupunu qüsursuz şəkildə zirvədə başa vurmuşdu. "Renn"in yarımmüdafiəçisi Seko Fofana 3 qolla seçmə mərhələdə komandanın ən məhsuldar oyunçusu olmuşdu. Simon Adinqra, Yan Diomande, Evan Qessan, Sebastyan Aller, Frank Kessi, Kərim Konate, İbrahim Sanqare və Hamed Traore isə hərəyə iki dəfə fərqlənmişdilər.
DÇ-2026-da Kot-d'İvuarın oyun cədvəli (Bakı vaxtı ilə) Kot-d'İvuar DÇ-2026-da E qrupunda Almaniya, Ekvador və Kürasao millilərinə qarşı mübarizə aparacaq. E qrupu: 15 iyun, 03:00, Kot-d'İvuar - Ekvador (Filadelfiya stadionu); 21 iyun, 00:00, Almaniya - Kot-d'İvuar (Toronto stadionu); 26 iyun, 00:00, Kürasao - Kot-d'İvuar (Filadelfiya stadionu).
Kot-d'İvuarın dünya çempionatındakı ən yaxşı bombardirləri Kot-d'İvuar 2006-cı və 2014-cü illər arasında ardıcıl üç dünya çempionatında ümumilikdə 13 qol vurub və səkkiz fərqli oyunçu qol sevinci yaşayıb. Onlardan dörd hücumçu bu uğura iki dəfə imza atıb: Didye Droqba (2006-cı və 2010-cu illərdə), Aruna Dindan (2006-cı ildə 2 qol), Boni və Jervinyo (hər ikisi 2014-cü ildə 2 qol). Ölkənin ən yaxşı bombardiri olan Droqba 2006-cı ildə Argentinaya qarşı "Fillər"in dünya çempionatları tarixindəki ilk qolunu vuraraq adını tarix kitablarına qızıl hərflərlə yazdırıb.
Kot-d'İvuarın dünya çempionatında ən çox forma geyinən oyunçusu 2010-cu ildə Şimali Koreya üzərində 3:0 hesablı qələbədə qol müəllifi olan Yaya Ture ölkəsinin dünya çempionatlarında ən çox oyun keçirən futbolçusudur. Keçmiş "Barselona" və "Mançester Siti"nin mərkəz oyunçusu 2006-cı, 2010-cu və 2014-cü il turnirlərində komandasının bütün doqquz matçında meydanda olmaqla nadir göstəriciyə sahibdir. 2014-cü ildə Braziliyada Yunanıstana məğlubiyyətdən sonra qrupda qalmağın məyusluğunu yaşayan Kolo Turenin kiçik qardaşı növbəti ilin əvvəlində 2015-ci il Afrika Millətlər Kubokunda çempion olaraq bu uğursuzluğa ən yaxşı cavabı verən futbolçular arasında olmuşdu. Qərbi afrikalılar 120 dəqiqə ərzində qolsuz bərabərlikdən sonra Qananı penaltilər seriyasında 9:8 hesabı ilə məğlub etmişdilər.
Kot-d'İvuar millisi Şimali Amerikaya sadəcə bir Afrika təmsilçisi kimi deyil, dünya futboluna "biz də varıq" demək üçün gedir. Emers Faenin taktiki hazırlığı və ulduzların fərdi ustalığı bu qrupdan çıxmağa kifayət edəcək?